"Bu hattı sadece rota diye çizmişsin, sen hiç denedin mi ki hangi rüzgarda işe yarıyor?" demişti Cidde'de yaşlı bir kaptan, haritalarımı karıştırırken. O gün pusulaya tek bir not ekledim: "muson dönmeden üç gün önce, Malabar açıklarında rüzgar batıya kayar" — üç kelime, ama sonraki seferde gemiyi kayalıklardan o üç kelime kurtardı.